ความตายของปูก้ามดาบ

Last Update : Wednesday 31 January, 2001 2:06 PM

          ปูก้ามดาบ...ชื่อนี้มีที่มา เพราะปูตัวผู้ส่วนใหญ่จะมีก้ามซ้ายใหญ่กว่าก้ามขวามาก แต่ตัวเมียไม่มีก้ามเช่นนั้น ก้ามของตัวผู้ไม่ได้มีไว้ล่าเหยื่อ แต่มีเพื่อใช้ชูโบกไปมาบอกอาณาเขต ไม่ให้ปูตัวผู้อื่นๆเข้ามาใกล้ ปูก้ามดาบกินเศษสารอินทรีย์ ที่เกิดจากการเน่าเปื่อยของใบไม้และซากสัตว์ในป่าชายเลน ทุกครั้งที่น้ำลง ปูก้ามดาบมักโผล่จากรู ชูก้ามโบกไปมาสลอน จนเมื่อเราเข้าไปใกล้ บรรดาปูเหล่านั้นถึงหลบลงรูไป

          ศัตรูตัวฉกาจของปูก้ามดาบคือปลาตีน ปลาที่มีวิวัฒนาการพิเศษ สามารถอยู่บนผืนดินเป็นเวลานาน โดยอาศัยเหงือกที่ชุ่มชื้น ปลาตีนยังมีครีบหางแข็งแรง ใช้ในการพุ่งไปตามพื้นเลน เพื่อหาอาหารและเพื่อหนีศัตรู

          ทีมงานทะเลไทย แอบซุ่มอยู่ชายตลิ่ง เพื่อเฝ้ามองปูก้ามดาบฝูงหนึ่ง ไม่ไกลออกไปคือปลาตีนวัยรุ่นสี่ห้าตัว กำลังลื่นไถลไปมาเฮฮาสนุกสนาน

          ลูกปูก้ามดาบสีสันสดใส ค่อยๆโผล่ขึ้นมาจากรู ตากลมๆตรงปลายก้านตายาว ช่วยให้เขามองได้รอบตัว สังเกตแล้วสังเกตอีก จนแน่ใจว่าทุกอย่างปลอดภัยดี ลูกปูจึงคลานขึ้นมาหากิน

          ชะรอยลูกปูกำลังเพลิดเพลินกับสารอินทรีย์ที่มีอยู่มากมาย เขาใช้ก้ามเล็กๆข้างปาก พุ้ยผิวดินเข้าปากเป็นระวิง ขณะที่ปลาตีนสองสามตัว มองมายังลูกปู ตัวหนึ่งค่อยๆไถลโคลนไป ไถลโคลนมา เคลื่อนที่เข้ามาใกล้ลูกปู...ทุกที...ทุกที

          ทีมงานกลั้นหายใจ เมื่อเห็นปลาตีนอยู่ห่างจากลูกปูเพียงไม่ถึงหนึ่งฟุต ปูน้อยสำเหนียกถึงอันตราย เขาขยับตัวเพิ่งวิ่งไปลงรู แต่...บางครั้งวินาทีเดียวก็มีความหมาย ปลาตีนตวัดหางส่งตัวพุ่งไปข้างหน้า ปากที่กว้างอ้าออก ก่อนงับลงไปบนตัวปู

          ปูน้อยดิ้วกระแด่วเพียงสองสามครั้ง กระดองเจ้ายังเล็กนัก ไม่สามารถทนทานกับแรงงับของปลาตีนได้ เมื่อลูกปูหยุดนิ่ง ปลาตีนค่อยๆกระเดือกลูกปูลงไปในปาก...ช้าๆ

          รอบด้าน ชีวิตของทุกปูและทุกปลา ยังดำเนินต่อไป หลังจากชะงักแค่ช่วงสั้นๆ ยามเมื่อเหตุการณ์ล่าเหยื่อเกิดขึ้น หนึ่งชีวิตดับสูญไป เพื่ออีกหนึ่งชีวิตได้ดำรงอยู่ กฏของธรรมชาติ...แน่นอนและมั่นคงเสมอ

          ทุกคนที่เข้าไปในป่าชายเลน มีโอกาสเห็นปลาตีนและปูก้ามดาบ แต่อาจเป็นเพราะเราไม่สนใจ ไม่ใส่ใจ มองข้ามชีวิตตัวน้อย ไปมุ่งดูนกประหลาดปลามหัศจรรย์ ทั้งที่ชีวิตอันแสนไร้ค่า ในสายตาของหลายคน อาจบอกเรื่องราวให้เราเรียนรู้ได้

          หากมีโอกาสเข้าไปในป่าเลนครั้งหน้า ลองมองตามพื้นเลนสักนิด คุณอาจได้ความทรงจำตลอดชีวิต...จากดินเลน