Last Update : Friday 23 February, 2001 2:00 AM

เรื่อง... ธรณ์ ธำรงนาวาสวัสดิ์/ภาพ... ธรณ์ ธำรงนาวาสวัสดิ์, สกลพรรณ ทิพานันท์, นัท สุมนเตมีย์

ชั่วชีวิต...หมึกกระดอง หอยไร้เปลือก เรือดำน้ำธรรมชาติ หมึกพรางตัว หน้าที่ของน้ำหมึก เมื่อหมึกล่าเหยื่อ เมื่อหมึกมีรัก หมึกออกไข่ ล่าหมึก ไดหมึก ตกหมึกและลอบหมึก เลี้ยงหมึก แสดงความคิดเห็น

ไดหมึก

          ในปีพ.ศ. 2521 ชาวประมงแถวปากน้ำปราณบุรีพบว่าหากใช้ตะเกียงเจ้าพายุล่อหมึกต่อไป สงสัยไม่ทันกิน เลยลองนำไดนาโมปั่นไฟใส่ในเรือ ตอนแรกยังใช้ขนาดเล็กแค่ 3 กิโลวัตต์ ปั่นหลอดไฟฟ้า 500 วัตต์ได้แค่ 3-5 ดวง แต่แค่นั้นพวกฉันก็พากันมารุมล้อมเรือ ชาวประมงไม่ต้องทำอะไร ใช้แค่แหเหวี่ยงลงไปก็ได้เกินกินแล้ว (รู้หรือยังว่า "ได" ในที่นี้หมายถึง "ไดนาโม")

          มาถึงปัจจุบัน การไดหมึกพัฒนาไปมาก ไดนาโมที่ใช้มีขนาดใหญ่ ใช้หลอดไฟไม่รู้กี่สิบดวง แถมยังมีหลอดแบบจุ่มน้ำได้ ให้แสงไฟสะใจยิ่งขึ้น

          การไดหมึกจะทำได้ผลตอนช่วงเดือนมืด ปรกติจะอยู่ระหว่างแรม 4 ค่ำถึงขึ้น 8 ค่ำ เดือนหนึ่งทำได้ 22-24 วัน เริ่มด้วยตอนเย็นชาวประมงตื่นนอนบิดขี้เกียจ เรียกลูกมากินข้าวแล้วขับเรือออกไปหาแหล่งหากินประจำ เรือถึงเป้าหมายก่อนค่ำนิดหน่อย จัดแจงกางราวแขวนหลอดไฟออกไปทั้งซ้ายขวา เริ่มติดไดเปิดไฟล่อให้หมึกเข้ามารวมกัน

          เธอคงสงสัยว่าทำไมหมึกอย่างพวกฉันหลงใหลในแสงสี ความจริงแล้วเป็นพวกปลาเล็กปลาน้อยที่เป็นอาหารของฉันต่างหาก พวกเขาจะไวกับแสงไฟมาก เมื่อเห็นบนน้ำมีไฟ ปลาจะเข้าไปรวมตัว หมึกอย่างฉันจะตามเข้าไปกินปลา

          บรรดาหมึกที่เข้าไปรุมเรือได จะมีหมึกกล้วยเป็นพระเอก มีหมึกหอมเป็นพระรอง เพราะทั้งสองหากินปลากลางน้ำอยู่แล้ว ส่วนหมึกกระดองตอนกลางคืนก็แร่ดขึ้นไปผิวน้ำเหมือนกัน แต่ถ้าเป็นหมึกยักษ์แล้วรับรองไม่มีแน่ เค้าชอบหากินตามพื้นมากกว่า

          พอมืดสนิท ชาวประมงจะดูสิว่าหมึกมีเยอะหรือยัง? ถ้าใครรวยหรือทันสมัย จะใช้เครื่อง Echo Sounder จับสัญญานดูปริมาณหมึกใต้น้ำ แต่ส่วนใหญ่ใช้แค่โยนเบ็ดหมึกลงไป สาวสักสี่ห้าทีก็รู้แล้วว่ามีหมึกมากหรือน้อย

          ถ้าชาวประมงคิดว่าหมึกมีพอแล้ว เขาจะจับหมึกแบบจริงจัง เริ่มด้วยการกางอวน แหยักษ์ หรือมุ้ง (ไม่ใช่มุ้งนอนนะ...เป็นเครื่องมือประมงชนิดหนึ่ง) อุปกรณ์จับหมึกเหล่านี้จะกางไว้ด้านหนึ่งของเรือ

          นักจับหมึกจะปิดไฟด้านที่ไม่ได้กางอวน เหลือไฟไว้เพียงด้านที่กางอวน ทั้งปลาน้อยและพวกฉันจะอพยพมารวมกันด้านนี้ ทิ้งไว้สัก 3-5 นาที ชาวประมงจะเร่งไดให้ไฟแรงขึ้น ก่อนจะหรี่ไฟลงจนเกือบดับ เหล่าปลาน้อยจะขึ้นจากน้ำลึกมารวมกันตรงใกล้ผิวน้ำ บริเวณศูนย์กลางไฟ สักเดี๋ยวจะว่ายออกไปเพราะไม่มีอะไรกระตุ้นแล้ว พวกฉันจะตามหลังปลาเข้ามา งงงวยอยู่กับที่สัก 20-30 วินาที สงสัยว่าปลาไปไหน? ยังไม่ทันจะว่ายหนีไป ชาวประมงจะปล่อยอวน แหยักษ์ หรือมุ้งลงมาครอบพวกฉัน ก่อนจัดแจงลากขึ้นไปบนเรือ

          แต่ละวัน นักไดหมึกอาจลงอวน 2-30 ครั้ง แล้วแต่ว่ามีหมึกเยอะหรือน้อย ปริมาณหมึกที่ได้แตกต่างกันออกไปตามแต่ละท้องถิ่น ถ้าเอาแถวระยองหรือแสมสาร ได้หมึกสักคืนละ 60-100 กิโลกรัมก็คุ้มค่าเรือค่าน้ำมันปั่นไฟแล้ว

Copyright © 1999-2001 TalayThai.com All right reserved.
comment to webmaster@talaythai.com