Fish of The Week

Last Update : Saturday 14 July, 2001 1:14 AM




		ภาพโดย : อนุวัต สายแสง

ปลาค้างคาว



ชื่อวิทยาศาสตร์	Platax pinnatus
ชื่อสามัญ	Shaded batish
ขนาด	40 เซนติเมตร
แพร่กระจาย	ทั่วทะเลไทย
บริเวณที่พบ	ปลากลางน้ำ เข้ามาพักผ่อนที่พื้น
ความลึก	3-50 เมตร พบทั้งที่ลึกและที่ตื้น
อาหาร	สาหร่าย สัตว์ขนาดเล็ก ฯลฯ
สถานการณ์	ปริมาณลดลงมากจากในอดีต แต่ยังพอเจอตามกองหิน
อนุรักษ์	เป็นปลาที่มีปัญหาติดลอบ ชาวประมงจับไปทำอาหาร
Fish Tip	น่ารักสุดๆ เข้ามาใกล้ มองหน้า แล้วว่ายไป ไม่ต้องว่ายไล่ เดี๋ยวจะกลับมาใกล้อีกครั้ง

         ใครเป็นนักดำน้ำ คงรู้จักปลาค้างคาวหรือ Batfish กันดีนะครับ สมัยก่อนเขาเป็นปลาประเภทเจอเกือบทุกไดฟ์ ถ้าไปตามกองหินหรือแนวปะการังน้ำลึก ผมเคยเจอฝูงละสามร้อยตัวที่โลซินสมัยแรก เจอนับร้อยที่เกาะตอรินลา เจอหลายร้อยที่กงทรายแดง เกาะเต่า แต่ปัจจุบัน ปลาค้างคาวฝูงเป็นร้อยเหล่านั้น สู่สวรรค์หมดแล้ว จะเจอก็เพียงสี่ห้าตัว ว่ายน้ำแบบหงอยๆ น่าสงสารมากครับ

         ปลาค้างคาวอยู่ในครอบครัว Ephippidae พวกที่เราเจอในแนวปะการังหรือในทะเลไทย มีอยู่เพียงสกุลเดียว ได้แก่ Platax มีอยู่ 5 ชนิด การแยกชนิดต้องใช้ความชำนาญ เห็นหน้าเห็นตาพวกเขาเยอะๆ ในระดับ Fish of The Week เราจำรวมกันว่าเป็นปลาค้างคาวหรือ Platax แค่นั้นก็พอแล้วสำหรับตัวที่ปรากฏโฉมอยู่นี้เป็นชนิดที่หายากที่สุด ซึงผมก็ไม่เข้าใจเหมือนกันว่าทำไมตี๋ถึงวาดตัวนี้

          ปลากลุ่มนี้ออกไข่แบบปล่อยลอยตามน้ำ เรียกว่าไข่แบบ Pelagic เมื่อกลายเป็นตัวอ่อน จะล่องลอยเป็นแพลงก์ตอน จนโตสักหน่อยค่อยลงสู่พื้น บางชนิดเข้ามาอยู่ในแนวปะการัง มีครีบหลังและครีบท้องยาวมาก หน้าตาน่ารัก จัดเป็นปลาที่ช่างภาพใต้น้ำชอบ

         ลูกปลาค้างคาวมักอยู่ตามพื้นด้านนอกแนวตอนกลางวัน กลางคืนถึงเข้ามาในแนว อยู่ตามชายขอบแนวในที่ลึก อยู่นิ่งๆตามพื้นเพื่อหลบผู้ล่าตอนกลางคืน บอกแค่นี้คงรู้แล้วว่า ปลาค้างคาวหากินกลางวันครับ

         แนวปะการังที่ผมไปทีไร ก็เจอลูกปลาค้างคาวทุกครั้ง ได้แก่ แนวปะการังอ่าวผักกาด หมู่เกาะสุรินทร์ ใครมีโอกาสไป อย่าลืมลองไนท์ไดฟ์ทักทายพวกเขา แต่อย่าไปว่ายไล่นะครับ ปลาค้างคาวจะหนีไปเรื่อยๆเหน็ดเหนื่อยมาก

         คนไทยใช้ประโยชน์จากปลาค้างคาว 2 อย่าง หนึ่งคือกิน สองคือเก็บไว้ดูตอนดำน้ำท่องเที่ยว สำหรับผมแล้ว ปัจจุบันเรากินพวกเขาดุเดือดไปหน่อย จนปลาค้างคาวเหลือน้อยลงมาก ถ้าเราเลิกการทำลอบขนาดยักษ์ตามกองหินในเขตอุทยานฯ คงจะช่วยชีวิตปลาค้างคาวได้อีกเยอะ

         หวังว่าวันนั้นคงมาถึง ก่อนเราจะไม่ได้เห็นปลาค้างคาวในทะเลต่อไปครับ

เชิญร่วมโหวตปลาประจำสัปดาห์